خاتمي آمد و خبر آمدنش براي همه مهم بود ، چه براي آنها که دوستش دارند و از او مي خواستند يا منتظر بودند که بيايد و چه براي آنها که از آمدن او نگران بودند و اينک بايد با يک استقبال سرد ، آمدن او را در راستاي دميدن در تنور انتخابات تحليل کنند .
خاتمي آمد با يا بدون ترديدهاي پيشين ؛ تا ديروز اما و اگرها براي آمدن يا نيامدن خاتمي بود ، ولي اينک پرسش ها و اما و اگرها بگونه اي ديگرند : خاتمي چرا آمده است ؟ آيا دغدغه هاي خاتمي در رابطه با امکان غلبه بر وضع موجود و امکان ايجاد تغيير پايان يافته است؟ با آمدن خاتمي آرايش جناحها و گروه ها چگونه خواهد بود ؟ رقيب اصلي او در اين انتخابات چه کسي خواهد بود ؟ و مردم چه خواهند کرد ؟
در مورد ترديدهاي خاتمي ، همانگونه که خود گفته  ترديد براي حضور فعال در صحنه نبوده است و بنظر مي رسد ترديدها بيشتر از آنکه براي آمدن يا نيامدن باشد ، ترديد در امکان به سامان کردن اوضاع نابسامان کنوني و نيز يافتن گزينه اي مناسب تر و کم هزينه تر براي نامزدي بوده است . اين ترديد شايد براي خاتمي پايان يافته باشد ولي براي سايرين همچنان وجود دارد ، اما تنها پاسخي که مي تواند توجيه گر اقبال بخش وسيعي از جامعه به خاتمي باشد ، همان اوضاع نابسامان کنوني است .
در مورد آرايش و ترکيب جناحهاي سياسي در دو جبهه اصلاح طلبان و اصولگرايان وضع کاملاً متفاوت است . در جبهه اصلاح طلبان علي رغم تعارفات(!) موجود ميان خاتمي و کروبي و استقبال ظاهري طرفين از حضور همزمان در در عرصه انتخابات ، اين نکته بر هيچ کس پوشيده نيست که در صورت تعدد نامزدهاي اصلاح طلب ، نتيجه همان خواهد شد که در انتخابات گذشته رخ داد . ولي ظاهراً اصلاح طلبان از اين اتفاق آنگونه که بايد درس نگرفته اند و علاوه بر شيخ و سيد ، احتمال ورود گزينه هاي ديگري به اين عرصه دور از انتظار نخواهد بود .
اما در جبهه اصولگرايان با توجه به گمانه زني ها و تحليلهاي قبل از آمدن خاتمي ، وضع بگونه دیگری است . بديهي است کسانيکه از يک سو اعلام مي کردند «در صورت آمدن خاتمي مجبورند با چشم گريان پشت سر احمدي نژاد قرار گيرند » ؛ و از سوي ديگر «سپردن دولت بدست اصلاح طلبان را نه به مصلحت اسلام و نه به مصلحت مسلمين » مي دانند ، از وضع موجود خرسند نبوده و تمام تلاش خود را براي غلبه بر حريف بکار خواهند گرفت.
نکته اي که همواره در طي سالهاي گذشته غالباً از سوي جريانهاي اصولگرا بدان پرداخته مي شود و احياناً براي کاهش فشارها و سنگيني مسئوليت پس از شکست انتخاباتي از آن بهره مي جويند ، تکيه بر حضور حداکثري مردم ، بدون توجه به کيفيت آرا و توجه به فراهم آمدن شرايط مساوي براي اطلاع رساني و رأي آگاهانه مردم بوده است و در انتخابات پيش رو نيز ، از دميدن در تنور انتخابات استقبال مي شود .
وقتي که حضور مردم در پاي صندوقهاي رأي صرفاً جنبه تکليفي پيدا مي کند ، احزاب و گروههاي سياسي نيز در پي تحليل و تفسير نتايج اين آرا نخواهند بود و مسئوليت پاسخگويي عملکردهاي حزبي را نيز نخواهند پذيرفت . با توجه به غالب بودن وجه احساسي و بعضاً بلاتکليفي رأي دهندگان مي توان گفت که مشکل عمده انتخابات و به تبع آن منتخبين در سالهاي گذشته ، کيفيت آرا بوده است نه کميت آن . شاهد آن نيز حضور حداکثري مردم و رأي بالاي مردم به خاتمي در انتخابات سالهاي 76 و 80 است که اين رأي و پشتوانه بزرگ مردمي نتوانست باعث توفيقات فوق العاده اي براي دولت خاتمي شود ( شايد هم دولت نتوانست از اين پشتوانه بدرستي استفاده کند) و از سوي ديگر کم بودن پشتوانه مردمي در انتخابات شورا ها و رياست جمهوري اخير که اصولگرايان پيروز ميدان بودند ، کمترين مشکلي براي دولت و نظام بوجود نياورد ، بلکه اگر مشکلي هم ديده مي شود بيشتر مربوط به عملکرد دولتها بوده است نه بالا و پايين بودن ميزان آرا.
البته نمي توان اين نکته را هم از نظر دور داشت که همان جرياني که تکيه بر کميت آرا دارد و بفکر داغ کردن تنور انتخابات است ، در مواردي که مغلوب ميدان بوده است ، رأي بالا به گروه رقيب را مصداق «اکثرهم لا يعقلون و لا يعلمون » مي دانستند و اين تضاد آشکار در نوع نگاه به آراي مردم و مغايرت با ايده و گفتار رهبر کبير انقلاب که «ميزان رأي ملت است» يکي از مشکلات و ناهمواريهاي راه دشوار برقراري دموکراسي در کشور است.
البته با توجه به محتمل بودن رقابت بين خاتمي و احمدي نژاد ، شايد امروز براي اولين بار است که مردم دو گفتمان کاملاً متفاوت و دو گزينه که هيچ کدام ناشناخته نيستند و هر کدام امتحان خود را پس داده اند در پيش رو دارند ، لذا در صورتي که شرايط انتخابات عادي و فرصتها مساوي باشد ، بدون ترديد مردم انتخابي آگاهانه و تاريخي خواهند داشت .

موضوع ورود نظاميان به عرصه منازعات سياسي و انتخابات بر خلاف تأکيدات و دستورات حضرت امام خميني (ره) بحث تازه اي نيست ، ولي در پي اظهارات سرلشکر فيروزآبادي رئيس ستاد مشترک نيروهاي مسلح در مورد انتخابات رياست جمهوري و حمايت آشکار از يکي از کانديداهاي احتمالي و نيز اظهار نظر در مورد رقباي انتخاباتي ايشان ، شيخ مهدي کروبي ، در نامه اي سرگشاده و به شيوه اي کم سابقه به اظهارات فيروزآبادي پاسخ داد . از نکات جالب اين نامه انتساب عنوان « رياست ستاد نظاميان دخالت کننده در انتخابات » و نيز طنازي کروبي و کنايه شيرين به جثه اين مقام ارشد نظامي بود .
مهدي کروبي دبيرکل حزب اعتماد ملي در پاسخ به سخنان حسن فيروز آبادي که گفته بود رياست جمهوري مناسب افراد مسن نيست نوشته است: آيا ظواهر و بعضي سخنان حضرتعالي مطابق استانداردهاي ضروري براي احراز يکي از عالي‌ترين جايگاه‌هاي نظامي کشور - از جمله بي‌طرفي در مسائل سياسي و چابکي و تحرک - مي‌باشد؟
متن کامل نامه کروبی را در اینجا و اظهارات سرلشکر فیروز آبادی را در اینجا بخوانید.